De voorbije week stond in het teken van twee ‘R-woorden’: referendum en recessie. De aankondiging dat in Griekenland een referendum zou worden georganiseerd over een nog te bepalen vraag kwam als een donderslag bij heldere hemel. Enkele weken geleden reeds meldde de Bloombergwebsite een gelijkaardig bericht uit Griekenland maar dit werd ’s anderendaags door Athene ontkend. Deze keer was het menens, althans gedurende een aantal dagen. De sterkte van de marktreactie hield verband met een nieuw type onzekerheid dat werd geîntroduceerd: zou de vraag gaan over het lidmaatschap van de eurozone, iets wat tot voor kort onbespreekbaar leek? Men kan zich indenken tot wat voor eindeloze mediadebatten tussen voor- en tegenstanders dit zou leiden. Het deed denken aan de televisiedebatten die in de jaren ’90 werden georganiseerd voorafgaand aan de volksraadpleging over het al dan niet goedkeuren van het Verdrag van Maastricht. Deze ‘Maastrichtdebatten’ waren echter klein bier met het onderwerp dat thans zou behandeld worden. Een tweede vorm van onzekerheid betrof natuurlijk wat er zou gebeuren bij een ‘nee’ mocht de vraag zijn of Griekenland binnen de Eurozone diende te blijven. Tot slot was er nog een derde vorm, namelijk of uiteindelijk een roep zou ontstaan in andere landen om dan ook maar een referendum te organiseren.
Hoera dus toen donderdag bleek dat het idee van een referendum was afgevoerd. Het dominante woord in heel dit verhaal is ‘onzekerheid’. In dit verband las ik onlangs een interessante paper van het IMF over ‘The uncertainty channel of contagion’. De auteurs tonen daarbij aan dat onzekerheid op zich tot besmetting kan leiden, los van de andere, klassieke besmettingskanalen. Deze klassieke kanalen betreffen o.a. handelsrelaties (de handelspartners van een land waar het slecht gaat worden ‘besmet’) of ‘gelijkaardige kenmerken’ (landen die in hetzelfde bedje ziek zijn zullen ook het voorwerp uitmaken van speculatieve druk). Hier gaat het om een compleet nieuw kanaal: verrassingen over hoe de zaken evolueren in een bepaald land doen twijfel ontstaan over de correctheid van de analyse over andere landen en die twijfel op zich is voldoende om in die andere landen besmetting te veroorzaken. Anders gesteld: beleggers willen zich geen tweede keer aan dezelfde steen stoten en nemen het zekere voor het onzekere met als gevolg dalingen van de aandelen- en obligatiekoersen van financiële instrumenten. De achterliggende oorzaak: toename van de onzekerheid.
Het tweede ‘R-woord’ betreft recessie. Hierover bestaat geen onzekerheid, tenminste niet volgens ECB-voorzitter Mario Draghi die in de persconferentie van vorige donderdag sprak over een milde recessie in de Eurozone. Als belegger moet men deze duidelijkheid verwelkomen al was het maar om de zichtbaarheid die het geeft over de verdere evolutie van de beleidsrente: verder omlaag.
William De Vijlder
8 november 2011
Following my analysis, millions of people in the world receive the mortgage loans from well known banks. So, there is good chances to find a college loan in all countries.
Geplaatst door: BrayTAMMIE30 | 16/11/11 om 05:55